Fleur Kleijburg

Schizophyllum commune komt overal op aarde voor. Deze paddenstoelvormende schimmel groeit in bossen, maar ook in omgevingen die door de mens gemaakt of beïnvloed zijn zoals parken of de bodem van Chernobyl. S. commune is een opportunistische pathogeen van planten, dieren en de mens maar speelt bovenal een positieve rol in de natuur. In planten komt de schimmel voor als een endophyt die de gastheer beschermt tegen ziekteverwekkende bacteriën en aanzet tot de aanmaak van actieve bestanddelen. Het wordt ook in verband gebracht met anti-vraat en dodende werking van insecten die problemen in de landbouw veroorzaken. Daarnaast kan de schimmel als saprotroof minstens 150 geslachten van houtige planten afbreken. De mens gebruikt S. commune vanwege zijn eetbare en medicinale paddenstoelen en voor de productie van polysacharide en kleine moleculen. S. commune is ook een model organisme voor de bestudering van paddenstoelvorming, mycelium materialen en de celwanden van paddenstoel-vormende schimmels.

Gisten en filamenteuze schimmels bestaan voor 30% uit celwand. De celwand is belangrijk voor de interactie met het (a)biotische milieu, verschaft mechanische sterkte en werkt als een moleculaire zeef. Daarnaast is het een belangrijk doelwit voor antischimmelmiddelen. Dit proefschrift beschrijft de compositie van de celwanden van S. commune onder verschillende milieuomstandigheden en na inactivatie van het voorspelde β-(1,3)-glucan synthase gen fks1. Ook is de rol van de verschillende celwandpolymeren van S. commune onderzocht met betrekking tot de sterkte van de celwand, bescherming tegen bevriezing en bacteriën, in het binden aan het substraat, en in het binden van water en micronutriënten.

De celwand compositie van Schizophyllum commune

Recent is met solid state NMR aangetoond dat de celwand van S. commune bestaat uit een binnenste, rigide en een buitenste, mobiel gedeelte. Het binnenste gedeelte bestaat uit schizophyllan, chitin, α-(1,3)-glucan, en vertakte mannose en fucan polymeren, terwijl het