{"id":14326,"date":"2026-03-19T09:02:51","date_gmt":"2026-03-19T08:02:51","guid":{"rendered":"https:\/\/www.proefschriftmaken.nl\/us_portfolio\/anka-nieuwhof-leppink-2\/"},"modified":"2026-08-14T17:46:33","modified_gmt":"2026-08-14T15:46:33","slug":"anka-nieuwhof-leppink","status":"publish","type":"us_portfolio","link":"https:\/\/www.proefschriftmaken.nl\/en\/portfolio\/anka-nieuwhof-leppink\/","title":{"rendered":"Anka Nieuwhof Leppink"},"content":{"rendered":"","protected":false},"featured_media":7960,"template":"","meta":{"_acf_changed":false},"university_us_portfolio":[],"class_list":["post-14326","us_portfolio","type-us_portfolio","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"acf":{"main_text":"","naam_van_het_proefschift":"Urotherapy","samenvatting":"In dit proefschrift onderzoeken we specifieke urotherapie als behandeling voor functionele incontinentie voor urine bij kinderen, met als doel het verbeteren van de zorg voor deze kinderen. Incontinentie overdag is een veel voorkomend probleem bij kinderen in de basisschoolleeftijd en heeft een negatieve invloed op kwaliteit van leven. Urotherapie is een effectieve behandeling voor alle vormen van functionele incontinentie, met een succesvolle uitkomst van 56% binnen \u00e9\u00e9n jaar, tegenover een spontaan herstel van 15% per jaar.\n\nIn Deel i, Wat is functionele incontinentie en hoe wordt het behandeld beschrijven we de etiologie, definitie en behandeling van urine-incontinentie overdag. Hoofdstuk 2: incontinentie overdag bij kinderen en adolescenten is een literatuurstudie naar functionele incontinentie en de behandeling daarvan, vanuit urologisch, kindergeneeskundig en urotherapeutisch perspectief. Incontinentie overdag komt voor bij ongeveer 8% van de 7-jarigen en veel van deze kinderen worden verwezen naar de kinderarts. Genetische, demografische, omgevings-, gedragsmatige en lichamelijke factoren kunnen een risico zijn voor het ontwikkelen van functionele incontinentie. Er wordt onderscheid gemaakt tussen problemen met blaasopslag en blaaslediging. Gebaseerd op dit onderscheid is er een verdeling in verschillende subtypen van incontinentie: overactieve blaas, dysfunctional voiding, onderactieve blaas, uitstelgedrag, stress-incontinentie, giechel-incontinentie en bedplassen. De behandeling van functionele incontinentie is multidisciplinair en vaak complex vanwege de onderlinge verwevenheid van de oorzaken. Om functionele incontinentie succesvol te kunnen behandelen is een adequate diagnose noodzakelijk. Diagnostische instrumenten zijn de medische anamnese, plasdagboek, vragenlijsten, uroflowmetrie (registratie van de plasstraal) en echografie van nieren, blaas, endeldarm en bekkenbodem. Urotherapie is de eerstelijnsbehandeling voor alle vormen van functionele incontinentie. Het bestaat uit uitleg van normale en abnormale werking van de urinewegen, instructies, demystificatie, gedragsverandering, leefstijladvies over vochtgebruik, registratie van plasfrequentie, plasvolumes, natte incidenten en ondersteuning van kind en ouders. Bijkomende problemen zoals obstipatie, urineweginfecties en gedragsproblemen moeten vooraf of tijdens de urotherapie behandeld worden. Bij sommige bijkomende zaken zoals obstipatie en bij ernstige klachten van een kramperige blaas kan medicatie noodzakelijk zijn. Urotherapie is vaak effectief. Als kinderen met urotherapie niet continent worden kan meer uitgebreide diagnostiek, specifieke urotherapie, extra medicatie en soms chirurgie nodig zijn.\n\nIn Deel ii, Resultaten van specifieke urotherapie evalueren we de uitkomsten van klinische urotherapie voor kinderen met een overactieve blaas. Hoofdstuk 3: Centrale inhibitietraining voor therapieresistente kinderen met een overactieve blaas, uitkomsten van klinische urotherapie gaat over kinderen met een overactieve blaas (OAB). Dit is een subtype van incontinentie met als hoofdkenmerk symptomen van onbeheersbare plasdrang en eventueel in combinatie met een hoge plasfrequentie en\/of bedplassen. Ongeveer 20% van de kinderen met OAB zijn therapieresistent voor urotherapie. Voor deze kinderen hebben we in ons ziekenhuis een klinische training ontwikkeld op basis van cognitieve gedragstherapie en biofeedback. Een essentieel onderdeel van deze training is het leren onderdrukken van signalen van aandrang van een overactieve blaas. Dit noemen we centrale inhibitietraining. We onderzochten de effectiviteit van de klinische training bij 70 kinderen met therapieresistente OAB. Uitkomsten werden gemeten volgens International Children\u2019s Continence Society (ICCS) criteria. Zes maanden na het afsluiten van de training was 74,3% van de kinderen genezen of waren de klachten van OAB verbeterd. Twee jaar na de behandeling bleek dat bij 70,5% van de kinderen de klachten waren verdwenen of verbeterd. De leeftijd van het kind bleek de uitkomst van de training mede te voorspellen, hoe ouder het kind, hoe beter de uitkomst.\n\nIn Deel iii, een kritische evaluatie van innovaties in urotherapie bespreken we de huidige praktijk en innovaties binnen de urotherapie. In Hoofdstuk 4: Bekkenbodemtraining voor kinderen met functionele LUtD: verbetert het uitkomsten? Vergelijken we specifieke klinische urotherapie met en zonder bekkenbodemtraining met anale ballon biofeedback (BABE). We includeerden 52 kinderen met functionele incontinentie en een onvermogen om op commando hun bekkenbodem te sturen\/aan te spannen. E\u00e9n groep bestond uit 25 kinderen en kreeg BABE voor start van de klinische urotherapie. De andere groep kreeg BABE na klinische urotherapie en bestond uit 27 kinderen. Het toevoegen van BABE had geen significant effect op de uitkomsten van specifieke klinische urotherapie, gemeten volgens ICCS criteria. BABE had wel effect op de bekkenbodem, bij 58% van de kinderen verbeterde de aansturing. Dit suggereert dat het trainen van de bekkenbodem in combinatie met specifieke urotherapie geen aanvullend effect heeft op het bereiken van continentie. Omdat we alleen naar BABE hebben gekeken, kunnen de resultaten van deze studie niet naar andere vormen van bekkenbodemtraining in de behandeling van incontinente kinderen worden gegeneraliseerd. Omdat BABE een invasieve behandeling is, ontmoedigen we het gebruik van BABE in de behandeling van incontinentie.\n\nEen potentieel nieuw hulpmiddel voor de urotherapie is beschreven in Hoofdstuk 5: De SenS-U: klinische evaluatie van een blaassensor \u2013 een pilotstudie. Tijdens klinische urotherapie werd bij normaal actieve kinderen de bruikbaarheid van de SENS-U onderzocht. De SENS-U is een draagbare echografische sensor, die continu de vulling van de blaas meet en een signaal geeft als de blaas vol is en het kind naar het toilet moet. Er kan vooraf een persoonlijk niveau van blaasvulling worden ingesteld (bijvoorbeeld een bijna volle blaas, 90%) waarop de SENS-U een signaal geeft. Aan deze pilot deden 15 kinderen ieder \u00e9\u00e9n dag mee en werden in totaal 41 signalen gegeven door de SENS-U. De signalen werden soms niet gegeven omdat kinderen naar het toilet gingen voordat het ingestelde niveau van blaasvulling was bereikt. Kinderen reageerden vrijwel altijd adequaat op de signalen van de SENS-U, op \u00e9\u00e9n keer na toen een kind was afgeleid. De SENS-U gaf bij een blaasvulling met een mediaan van 92,2% een signaal. De conclusie is dat de SENS-U in staat is om bij actieve kinderen de stand van zaken van de blaasvulling vast te leggen.\n\nDe bijdrage van apps aan therapietrouw in urotherapie wordt onderzocht in Hoofdstuk 6: verhoogt een serious game de intrinsieke motivatie van kinderen die urotherapie krijgen? in dit hoofdstuk onderzoeken we of een blaastraining-app de intrinsieke motivatie van kinderen verhoogt om urotherapie vol te houden. Intrinsieke motivatie en therapietrouw zijn beide essentieel voor een succesvolle uitkomst. Een serious game kan helpen om de blaastraining aantrekkelijker en belonend te maken. Aan deze studie deden 50 therapieresistente kinderen mee. De kinderen konden zelf kiezen tussen specifieke klinische urotherapie met of zonder ondersteuning van de serious game. Er is geen verschil in intrinsieke motivatie gemeten tussen kinderen die met of zonder serious game werden getraind. Uit de motivatievragenlijst bleek dat alle kinderen een hoge motivatie hadden om te trainen. De trainingsresultaten waren gelijk in beide groepen, bij 80% van de kinderen waren de klachten verdwenen of verbeterd (volgens ICCS criteria) en verbeterde de kwaliteit van leven. De meeste kinderen vonden het aantrekkelijk om met de serious game te trainen. Ze gaven aan dat bepaalde onderdelen van de game verbeterd zouden kunnen worden om de motivatie te verhogen. Hoewel aantrekkelijk in opzet bleek de serious game in zijn huidige staat geen toegevoade waarde te hebben voor de positieve uitkomst van urotherapie.\n\nIn Hoofdstuk 7: algemene discussie bespreken we de veelheid van mogelijke oorzaken van incontinentie voor urine en het belang van een multidisciplinaire benadering. Verschillende aspecten van urotherapie zoals bekkenbodemtraining, biofeedback en technische hulpmiddelen passeren de revue. We kunnen concluderen dat specifieke urotherapie een succesvolle behandelmethode voor kinderen met functionele incontinentie is. Het omvat alle aspecten van incontinentie, vereist specialistische kennis en draagt bij aan de best mogelijke klinische uitkomst. Urotherapie wordt steeds meer gezien als de gouden standaard in de behandeling van functionele incontinentie. Toch is urotherapie nog steeds geen gestandaardiseerde behandeling. Het ultieme doel is om urotherapie te ontwikkelen tot een zelfstandige evidence-based specialisatie, binnen de multidisciplinaire behandeling van incontinentie.","summary":"The aim of this thesis was to study specific urotherapy as treatment of functional incontinence in children, in order to improve of care for incontinent children. Daytime urinary incontinence is a common problem in school-aged children and severely affects quality of life. Urotherapy is an effective treatment for all forms of functional incontinence, it has a success rate of 56% within one year, compared to a spontaneous recovering rate 15% per year.\n\nIn Part I, What is functional incontinence and how to treat it, we described the etiology, definition, and treatment of daytime urinary incontinence. Chapter 2: Daytime incontinence in children and adolescents is a review on functional incontinence and its treatment from a urological, pediatric, and urotherapeutic point of view. Daytime urinary incontinence is common in the pediatric population and affects approximately 8% of 7-year-old children. Risk factors for incontinence can be genetic, demographic, environmental, behavioral, and physical. There are several subtypes of daytime incontinence, which are classified according to their relation to the storage and\/or voiding phase of bladder function. These subtypes are overactive bladder, dysfunctional voiding, underactive bladder, voiding postponement, stress incontinence, giggle incontinence, and nocturnal enuresis. Treatment of functional incontinence is multidisciplinary and complex due to the intertwined causes of incontinence and an adequate diagnosis is needed to be successful. Diagnostic instruments are the medical history, bladder diaries, questionnaires, flowmetry, and ultrasonography. Urotherapy is the first treatment of choice for all types of functional incontinence. It combines education, instructions, demystification, behavioral modification, lifestyle advice regarding fluid intake, registration of voiding frequencies, voiding volumes and incontinence episodes, added with support and encouragement to children and their parents. Comorbid problems, like constipation, urinary tract infections, and behavioral problems should be treated before and during urotherapy. For some comorbidities and severe bladder overactivity, medication may be necessary. Although usually effective, urotherapy does not always resolve incontinence. More specific diagnostics, specific urotherapy and in special cases surgical treatment may be necessary.\n\nIn Part II, results of specific urotherapy, we evaluated the outcome of specific inpatient urotherapy for children with overactive bladder. Chapter 3: Central inhibition of refractory overactive bladder complaints, results of an inpatient training program concerns children with an overactive bladder (OAB), a subtype of incontinence that is characterized by symptoms of urgency, often combined with frequent urgency urinary incontinence or nocturnal enuresis. Approximately 20% of children with OAB are considered to be therapy resistant for urotherapy. In our hospital, we have developed inpatient urotherapy with cognitive and biofeedback training, for refractory incontinence. Essential part of this training is teaching the children central inhibition of bladder signals to suppress bladder overactivity. We evaluated the effect of inpatient urotherapy for children with OAB after failed urotherapy elsewhere. For 70 children, we evaluated the training results 6 months and 2 years after completion. Refractory OAB complaints were cured or improved in 74.3% of participating children 6 months after training. After 2 years, 70.5% of children were cured or improved according to International Children\u2019s Continence Society (ICCS) criteria. A higher age during inpatient urotherapy was found to be a predictor for better training outcome.\n\nIn Part III, a critical appraisal of innovations in urotherapy we discussed current practices and innovations in urotherapy. In Chapter 4: Pelvic floor rehabilitation in children with functional LuTD: does it improve outcome? we compared specific urotherapy with and without pelvic floor rehabilitation by biofeedback with anal balloon expulsion (BABE). We included 52 children with functional incontinence and inadequate pelvic floor control. The group that received BABE prior to inpatient urotherapy consisted of 25 children, and the group that received BABE after inpatient urotherapy consisted of 27 children. There was no significant additional effect of BABE on specific inpatient urotherapy, based on treatment success according to ICCS criteria. Of the children that received BABE, 58% showed improvement on pelvic floor control. This implies that training pelvic floor control in combination with inpatient urotherapy does not influence treatment effectiveness on incontinence. Our results do not provide a conclusive answer to the effectiveness of pelvic floor physical therapy in the treatment of children with LUTD, since we specifically investigated BABE. Considering the invasive nature of BABE, the use of BABE to obtain continence should therefore be discouraged.\n\nA potential new tool for urotherapy is described in Chapter 5: SENS-u: clinical evaluation of a full-bladder notification \u2013 a pilot study the feasibility of the SENS-U as a full-bladder notification system in active children during inpatient urotherapy is investigated. The SENS-U is a small, wireless ultrasonic sensor, which continuously monitors the bladder filling and provides a personalized notification when it is time to go to the toilet. As soon as the personalized threshold (almost full bladder, 90%) is reached, the SENS-U provides a signal. Fifteen children participated one day each and in total 41 notifications were sent by the SENS-U. In some cases, children voided before the threshold to get a signal was reached. Children responded positively to the notification of the SENS-U every time, except once when a child was distracted. The SENS-U provided a notification at a median bladder filling of 92.9%. The SENS-U was able to monitor the natural bladder filling, during regular physical activity in children as required.\n\nThe contribution of apps to adherence to urotherapy is studied in Chapter 6: Does a serious game increase intrinsic motivation in children receiving urotherapy? In this chapter, we investigate whether a bladder training app improves intrinsic motivation to comply with urotherapy, which is a key determinant of a successful outcome. A serious game could make the training more appealing and rewarding. We included 50 treatment refractory incontinent children that were allowed to choose between receiving specific inpatient urotherapy with or without the application of a serious game. Children who received standard bladder training with the addition of a serious game did not differ in terms of intrinsic motivation from children who underwent standard bladder training only. Results of the motivation questionnaire showed that all children were highly motivated to train. Training results were equal in both groups, with 80% good or improved according to ICCS criteria. Incontinence related quality of life improved accordingly. Most children found it attractive to combine bladder training with a serious game. Children indicated that certain aspects of the game could be improved to increase its motivational strength. However, as it is now, our serious game has no added value in urotherapy.\n\nIn we discussed the multifactorial etiology of incontinence and the importance of a multidisciplinary treatment approach. Different aspects of urotherapy such as pelvic floor rehabilitation, biofeedback, and technological tools are considered. We conclude that specific urotherapy is a successful treatment for children with functional incontinence. It addresses all aspects of incontinence, requires expert knowledge, and leads to the best clinical outcome. Urotherapy has become the gold standard for treatment of functional incontinence, although it is still not a standardized treatment. The ultimate goal is to develop urotherapy into an evidence-based specialization within the multidisciplinary treatment of incontinence.","auteur":"Anka Nieuwhof Leppink","auteur_slug":"anka-nieuwhof-leppink","publicatiedatum":"19 november 2020","taal":"EN","url_flipbook":"https:\/\/ebook.proefschriftmaken.nl\/ebook\/ankanieuwhofleppink?iframe=true","url_download_pdf":"","url_epub":"","ordernummer":"FTP-202603190900","isbn":"978-90-393-7281-4","doi_nummer":"","naam_universiteit":"","afbeeldingen":7960,"video_url":"","podcast_url":"","naam_student:":"","binnenwerk":"","universiteit":"Universiteit Utrecht","cover":"","afwerking":"","cover_afwerking":"","design":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.proefschriftmaken.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/us_portfolio\/14326","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.proefschriftmaken.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/us_portfolio"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.proefschriftmaken.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/us_portfolio"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.proefschriftmaken.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/7960"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.proefschriftmaken.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=14326"}],"wp:term":[{"taxonomy":"university_us_portfolio","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.proefschriftmaken.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/university_us_portfolio?post=14326"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}